Kính thưa thầy, trước tiên xin chân thành cảm ơn thầy. Con từ nhỏ khi nhìn đám tang đi ngang đã có một sợ hãi hoang mang về chuyện sống chết. Từ nhỏ đã sống trong cảnh nghèo. Lớn lên đối diện cảnh đau khổ bệnh tật. Con đã tìm đến đạo Phật đầu tiên qua ăn chay, nghe các sư giảng đạo. Rồi dần dần con có đọc vài quyển kinh: Lăng Nghiêm, Kim Cang, Bát Nhã ba la mật đa nhưng chưa hiểu rõ. Con có tu tập theo pháp thiền xuất hồn của Ông Tám, có biết pháp Tứ niệm Xứ của Phật Giáo Nguyên Thuỷ và có tập một thời gian ngắn...
Cách đây khoảng 20 năm con có đọc quyển Pháp Bảo Đàn Kinh của Lục tổ Huệ Năng, đến đoạn Lục tổ bảo Huệ Minh: nơi chỗ không nghĩ thiện nghĩ ác chính là bản lai diện mục của ông. Con cứ đặt tâm vào chỗ ấy. Một hôm con tự rơi vào một cảm giác lâng lâng hạnh phúc, cơ thể như nhẹ tênh, cảnh bên ngoài như sáng hơn, con không thể tả hết được, mặc dù vẫn sinh hoạt làm việc như mọi ngày. Cảm giác hạnh phúc này tiếp tục trong ba ngày, sau đó mất hẳn. Ngày qua ngày, cuộc sống bên ngoài vẫn tuần tự theo dòng đời. Quan niệm về đạo ngày càng đổi thay. Thưa thầy, hiện giờ con có những quan niệm sau:
Thân người mỗi giây mỗi biến đổi vì có những tế bào sinh ra, những tế bào khác bị diệt đi. Thân của bây giờ đã khác so với một giây trước
Tâm cũng luôn đổi thay, vui, buồn, thương,ghét, tính toán, so đo, phân biệt nghĩ về quá khứ, tưởng đến tương lai
Cảnh vật bên ngoài cũng vậy không cố định. Tìm lại 10 năm trước hay một giây trước cũng chẳng còn
Thời gian tương đối tuỳ thuộc vào vận hành của trái đất quanh mặt trời, trong 1 Thái dương hệ mà con người sinh sống, thời gian cho mỗi loài khác nhau
Con người (kể cả sinh vật khác) từ đâu sinh ra, ý nghĩa của cuộc đời ra sao, chết rồi còn hay mất, đi về đâu, câu hỏi từ ngàn xưa.
Cảnh vật, pháp vốn vô tình, đến rồi đi theo luật Sinh Diệt. Chúng chỉ thành vấn đề khi con người xen vào tư kiến. Do đó mới thành vui, buồn. Tự con người vẽ ra. Rồi tự con người tìm cách giải quyết. Như vậy con nghĩ khổ đau, hạnh phúc cũng chỉ là ảo tưởng. Do đó cách giải quyết cũng là ảo. Làm sao nhìn kỹ, biết được sự thật là tất cả có lẽ an ổn. Nhưng kính thưa thầy đó chỉ là con nghĩ thôi. Thật tình con cũng chẳng biết ai để hỏi. Con có những thắc mắc này kính xin thầy giúp dùm con:
Con năm nay 65 tuổi, thật tình khi gọi thầy bằng thầy và xưng con, không biết có hợp không? Con nghĩ trong đạo Phật tuổi tác không quan trọng lắm vì kiếp này con lớn hơn một cháu bé 10 tuổi. Nhưng kiếp trước có thể cháu bé này lớn tuổi hơn con rất nhiều. Và nếu gọi thầy xưng con thì có tạo ra tính ngã mạn cho các thầy không, và có làm cho người tu không được bình đẳng không vì ai cũng có Phật tánh mà. Khi các thầy ở trong gia đình mình thì gọi cha mẹ bằng gì, xưng bằng gì. Khi các thầy đến bác sĩ khám bệnh thì gọi bác sĩ bằng gì và xưng bằng gì.
Con nghĩ có lẽ trong hoàn cảnh nào thì cách xưng hô cũng tuỳ vào hoàn cảnh đó, có lẽ hợp hơn. Như bây giờ trong khi học đạo, con nghĩ con gọi thầy xưng con là đúng. Xin Thầy đồng ý cho cách gọi này.
Thưa thầy con đọc những bài giảng, và Tuyển tập thư thầy con rất thích vì trong thầy ngoài cách tu đúng theo nguyên tắc của Nam tông con còn thấy ở thầy một tâm hồn phóng khoáng của Đại Thừa, một tính cách của một nhà thơ và thật giản đơn bình dị đời thường. Qua thầy con thấy đạo đi vào lòng người đi vào sự thật mà không mất tính siêu việt. Con đã bị tiêm nhiễm lý thuyết Phật giáo hơi nhiều, và như tâm trạng của đa số người hiện giờ vừa có tư tưởng phân tích lý luận. Biết đạo thì chỉ biết bằng lý trí mà thật tình vẫn còn đứng ngoài rào. Làm sao để vào cửa Đạo đây? làm sao để diệt ngã đây? làm sao để tìm lại và sống với Phật tánh vốn có đây. Con cũng đã đọc kinh Phật, học hỏi ở bạn bè và tự mình tìm ra cách thích hợp. Và con nghĩ phải hành thâm nhưng hành thâm thế nào đây? Con không biết ngay trong đời hiện tại có ai theo con đường Phật, chư Tổ mà đến được nơi Phật và chư Tổ đến không? hay chỉ là lý thuyết suông. Do đó vừa hành vừa mang tâm trạng hoài nghi nên thật là khó. Con đã đọc được trang web của thầy nhiều năm trước, nhưng lúc đó không hiểu. Bây giờ khi đọc lại mới biết tu là nhìn kỹ, biết rõ và sẽ nhận ra và sống được với sự thật. Và con biết được cách hành thâm là gì rồi. Nhưng còn lúc ngủ, xin thầy chỉ cách phải tu tập (tạm gọi từ tu tập vậy) như thế nào? Kính xin thầy chỉ cho.
Con nguyện khi sống được với sự thật sẽ sống cuộc sống như bây giờ, tuỳ duyên chia sẻ những trải nghiệm cho người hữu duyên một cách âm thầm. Con chân thành cảm ơn thầy. Chúc thầy luôn mạnh khỏe để giúp mọi người tìm lại và sống với hạnh phúc thường hằng vốn có. Con mong ước lúc nào thầy có chút thời gian rảnh rỗi, con xin phép được gặp thầy để được học hỏi nhiều hơn.
Kinh thư.
Những hiểu biết mà con trình bày về giáo lý nhà Phật như vậy là đúng hướng, học đạo mà có thể tự khai mở cho mình tầm nhìn như thế là rất hiếm hoi, vì phần đông vẫn hiểu đạo không đúng hướng đã hình thành hai khuynh hướng lý trí và đức tin một cách lệch lạc. Lý trí thì vẽ ra hệ thống triết học quá cao siêu lắm khi chỉ là vọng tưởng, xa rời thực tế, không thấy được ngõ vào. Đức tin thì dựa vào sự mầu nhiệm hoặc vẻ huyền bí ở tha lực bên ngoài nên rơi vào tín ngưỡng, thậm chí trở thành mê tín, chỉ biết vọng cầu, khó thấy được đường về.
Trước đây chính vì trong việc nghiên cứu học hỏi con thiên về kiến giải lý trí nên dù đã được khai mở và thông hiểu nghĩa lý nhưng về sự con vẫn chưa ngộ nhập vào được bên trong Sự Thật. Nay con đã bắt đầu khám phá ra cách hành thâm để thể nhập vào pháp tánh tự nhiên - tức pháp thực tánh chân đế, đó là một bước ngoặt lớn trong tri kiến chân thực mà những người hành theo phương pháp chế định tục đế không thể nào thấy được. Con nói đúng, ngõ vào chính là trở về trọn vẹn trong sáng với thực tại để nhận ra bản lai diện mục của Sự Thật Đang Là. Đó chính là cốt lõi của thiền Vipassanā hay thiền Kiến Tánh.
Ngủ thật ra là âm bản của thức, nên chỉ cần khi thức con có đầy đủ tinh tấn, chánh niệm, tỉnh giác - tức là không quên mình - để sống đúng nghĩa trọn vẹn tỉnh thức thì ban đêm tâm vẫn tự an, tánh biết tự linh hoạt trong tiềm thức nên vẫn cảm ứng tự nhiên dù dưới dạng vô thức. Do đó con không cần phải quan tâm đến việc xử lý thế nào trong giấc ngủ. Thậm chí phần lớn những xử lý tự nhiên trong khi ngủ còn chính xác hơn những xử lý hữu thức, hữu ngã đầy chủ quan ban ngày. Ban ngày tu tập đúng tốt thì ban đêm trong giấc ngủ hoặc giấc chiêm bao thái độ tâm vẫn y như vậy, trừ phi những người ham tu luyện sở đắc theo cách dồn nén, khắc kỷ quá mức.