Question 1

Con kính nhờ Thầy giải đáp dùm con.

Hình ảnh trăng in đáy nước là huyễn không thật, nhưng khi nhìn ta thấy pháp như đang là thì pháp ấy là Chân đế hay Tục đế? Con cảm ơn Thầy thật nhiều.

Accepted Answer

Hình ảnh trăng dưới đáy nước không thật là khi so với trăng trên bầu trời, nhưng là ảnh phản chiếu thật. Cũng như con soi gương, nhờ ảnh phản chiếu trong gương mà con mới biết mặt mình có vết dơ, vậy đó là huyễn hay thật? Dù là mặt trăng thật trên trời mà qua khái niệm thì cũng huyễn thôi. Do đó đừng nói huyễn nói chân theo khái niệm tục đế. Trong chân đế thì pháp chỉ là pháp như nó là, không phải pháp con cho là huyễn hay chân.

Question 2

Thưa thầy,

Con cảm ơn thầy đã dành thời gian trả lời câu hỏi trước của con. Thầy có thể nói cho con chi tiết hơn 1 chút về cách thiền Tục đế được không ạ? Con vẫn chưa phân biệt được thiền Tục đế và thiền Chân đế để ứng dụng vào việc học. Hiện tại con đang ở xa, chưa về Việt Nam được, để con có thể đến đảnh lễ và nhờ thầy khai thị nhiều hơn ạ.

Tuy vậy, con vẫn cố gắng nghe pháp thoại và thực hành tu tập. Nhưng thời gian gần đây, con dành thời gian nhiều cho việc nghiên cứu Phật pháp và thiền định nên có lơ là hẳn việc học. Thời gian bảo vệ luận án đang đến gần nhưng con thấy được là con đang trốn tránh việc bắt tay viết luận (1 nhiệm vụ khá nặng) bằng việc ngồi nghe Pháp thoại và đọc sách Phật pháp thầy ạ.

Khi đọc được những gì thầy dạy, con biết mình phải ngồi xuống đối mặt và bắt tay thực hiện công việc và nhiệm vụ phía trước mặt, đối mặt với tính cầu toàn và sự "sợ sai" khi nghiên cứu của mình để hiểu rõ bản chất cuộc sống. Con cố gắng ngồi xuống rồi nhưng vẫn hay bị cuốn luôn khi học và tư duy (cuốn theo nghĩa tiêu cực, lo lắng, thất vọng chứ không phải trạng thái tập trung theo dòng kiến thức). Bởi con đang phải học chuyên ngành mà con không có hứng thú cũng như sự yêu thích. Tuy vậy con vẫn không muốn bỏ dở mà vẫn muốn tìm con đường để cố gắng tách mình ra khỏi cảm xúc yêu ghét môn học và tìm hiểu về nó. Con nghĩ rằng vấn đề không nằm ở ngành học, mà vấn đề nằm tại tâm mình.

Vì vậy con thành tâm mong được sự giúp đỡ của thầy từ nơi xa. Để con có thêm lòng tin và can đảm để hoàn thành công việc của mình và sớm quay về Việt Nam.

Con cảm ơn thầy rất nhiều.

Accepted Answer

Đời sống có hai mặt là tục đế và chân đế. Tục đế là những sự thật do con người qui định vì lợi ích cho sinh hoạt đời sống như giao thông, kinh tế, xã hội, giáo dục, học hành v.v... đều cần sáng suốt để làm cho đúng tốt hầu đem lại lợi ích cho mình và người. Đó là thiền tục đế. Còn thiền chân đế là soi sáng để phát thấy ra sự thật tự nhiên trong vạn pháp, không do con người quy định, chưa qua khái niệm nào cả. Thiền này đưa đến giác ngộ giải thoát. Không nên vì chân đế mà bỏ tục đế, như không nên vì học Đạo mà quên việc học hành của con vì cả hai đều cần thiết cho đời sống.

Question 3

Kính bạch thầy,

Ngưỡng mong chư Phật gia hộ thầy có nhiều sức khỏe.

Con xin thầy giải đáp giúp con một thắc mắc ạ: thầy có dạy rằng ta cần quan sát & không để vào mọi sự định kiến, thành kiến và quan điểm cá nhân. Nhưng có rất nhiều trường hợp trong thực tế, ta phải sử dụng tư duy, kinh nghiệm của cá nhân mới có thể giải quyết được. Ví dụ như khi con thấy một người nào đó nghèo khổ, chẳng lẽ lúc đó con chỉ cần quan sát và thấy được sự vận hành của pháp nơi người ấy thôi sao? Một cách khác là tìm cách giúp đỡ người ấy theo đúng tâm từ bi thật sự, nhưng trong khi tìm cách giúp đỡ người ấy thì con phải dùng tư duy, quan điểm & kinh nghiệm cá nhân của mình để can thiệp vào sự việc. Con có hiểu sai vấn đề hay không? Mong thầy giải đáp giúp con.

Con cảm ơn thầy.

Accepted Answer

Không sai, nhưng nhầm lẫn giữa chân đế với tục đế. Điều thầy giảng là để giác ngộ chân đế, còn điều con nói là để xử sự trong tục đế. Như vậy, trong ứng xử tục đế thì con đúng, nhưng trong giác ngộ chân đế thì con sai. Thầy không nói về cách đối nhân xử thế vì đã có nhiều vị dạy rồi, thầy chỉ giới thiệu cách giác ngộ chân đế thôi.