Question 1

Thưa thầy con có thắc mắc điều này: nếu một người tại gia hỏi một người xuất gia rằng thầy đã chứng được Thánh Đạo hay Thánh Quả nào chưa, nếu vị xuất gia đó quả thực đã đắc đạo và quả thì vị ấy nên trả lời thế nào để không phạm giới luật? (Vì con thấy trong luật tạng có luật cấm tiết lộ quả chứng đến người chưa thọ đại giới.)

Accepted Answer

Đạo Quả của những bậc Thánh chỉ để đức Phật xác nhận trình độ thực chứng của một hành giả, chứ không ai tự xưng mình đắc Đạo Quả cả. Hành giả có thể nói: Tôi hoàn toàn tin tưởng vào Tam Bảo, hoặc tôi đã buông gánh nặng xuống v.v... Dù đắc Thánh Quả không ai đi khoe khoang, khoe khoang chứng tỏ chưa đắc, vì Thánh nhân đâu còn cái ngã để tự hào, để muốn mọi người biết đến. Còn nếu chưa đắc mà khoe thì phạm tội Bất Cộng Trụ, bị trục xuất ra khỏi Tăng già.

Question 2

Thưa thầy, con muốn hỏi nghĩa của từ satta trong cụm từ Bodhisatta. Nó có nghĩa là "gia công để" hay là "hữu tình" vậy thầy? Vì con đọc cuốn Đức Phật và Phật Pháp của Trưởng lão Narada thấy có ghi satta là "gia công" (gia công để giác ngộ, phấn đấu để giác ngộ). Nhưng con tra trong cuốn từ điển Pali Việt của Hòa thượng Bửu Chơn thì không thấy nghĩa "gia công" trong đó. Nếu satta ở đây là hữu tình thì có vẻ không hợp lý lắm vì hữu tình giác ngộ thì là Phật (Buddha) rồi?! Xin thầy giải đáp cho con.

Accepted Answer

Thầy xin lỗi, câu hỏi này thầy sơ ý bỏ sót nên bây giờ mới trả lời. Trong từ kép Bodhi satta thì satta có nghĩa là chúng sinh hữu tình, bodhi là tuệ giác, ghép chung lại không có nghĩa là hữu tình giác ngộ (Phật) mà để ám chỉ bất cứ ai đang thực hành hạnh tự giác, giác tha bằng trí tuệ hầu đưa đến giác ngộ viên mãn. Nói "gia công để giác ngộ" là nói theo nghĩa nội dung chứ không theo nghĩa đen từng chữ.

Question 3

Thưa Thầy, xin Thầy cho con một thí dụ để biết thế nào là nghĩa của "Chân Không Diệu Hữu." Con xin rất cám ơn Thầy.

Accepted Answer

Con có thể chỉ bất cứ cái gì nó cũng đều là chân không và diệu hữu cả. Vì vậy có câu: "Có thì có tự mảy may, không thì cả thế gian này cũng không". Nếu có thì giờ con mở qua mục Thư Viện tìm cuốn Thực Tại Hiện Tiền, trong đó thầy đã nói về chân không diệu hữu rất rõ. Tuy nhiên điều này con không nên tìm hiểu bằng lý trí, kiến thức; cứ lắng nghe, quan sát và chiêm nghiệm rồi con tự thấy ra mới thật là hứng thú.