Kính thưa thầy, con có vấn đề xin được hỏi Thầy.
Khi con nghe pháp thầy giảng thì con nghe với tâm không phân biệt, không suy nghĩ, con cứ nghe với tâm an nhiên, không phân tích, so sánh. Lúc đó, con hiểu lời pháp thầy giảng rất hay, vi diệu và như là con "đã hiều ý thầy", con rất vui, niềm vui đó nhẹ nhàng, âm thầm chảy trong con kéo dài đến nhiều ngày. Và sau khi hết khóa giảng thì con nhớ hết tất cả những gì thầy nói từ đầu đến cuối.
Nhưng sau vài ngày, con lại quên hết như chưa hề được nghe. Khi con xem chú giải kinh sách cũng vậy, dù cho chú giải có hay cách mấy thì khi xem xong con lại quên mất hết, như chưa đọc qua. Còn khi con nhìn cuộc đời hằng ngày trôi chảy theo quy luật của nó, lúc đó trong con lại có những suy nghĩ rút ra từ kinh sách (mặc dù lúc đó con không nhớ ý kinh sách) thì con lại nhớ rất lâu, và hầu như là không quên. Xin thầy chỉ con cách nghe pháp, học kinh cho nhớ lâu (vì việc học ngoài đời thì con nhớ rất lâu). Xin thầy hoan hỷ giúp con. Con xin tặng thầy một bài thơ:
"Lặng lẻ, an nhiên ấy đạo mầu
Đứng đi tự tại, ấy thần thông
Hào quang luôn tỏ, luôn soi chiếu
Tìm chi cho mệt, sông nhiệm mầu!"
Quên như vậy mới đúng đó con, nhớ những chữ nghĩa chế định làm gì cho mệt. Khi đã tiêu hoá thì thức ăn đã thành xương, thành máu, thành năng lượng rồi đâu còn là cơm rau gì nữa. Khi nói pháp thầy chỉ mong người nghe thấy ra sự thật mà họ đang có chứ không mong họ nhớ lời thầy. Thầy thấy rất nhiều người lặp lại lời thầy y nguyên nhưng xem ra chẳng thấy gì cả.
Học đạo con nên quên hết để nó biến thành chính sự sống nơi con. Sự thật ở khắp mọi nơi, nhìn đâu cũng thấy nên Phật chỉ khai thị ngay đó thôi, ai thấy được là xong. Ngài Assaji nghe Phật giảng Tứ Diệu Đế mà giác ngộ nhưng khi đạo sĩ Sariputta hỏi Phật dạy gì thì ngài lại nói chỉ 4 câu kệ mà vẫn lột tả 4 chân lý đúng với trường hợp thời-vị-tính của Sariputta nên vị đạo sĩ này cũng ngộ ngay. Nếu là vị Tăng nhớ đầy ắp chữ nghĩa khi được hỏi như vậy ắt sẽ đọc lại nguyên văn bài kinh Tứ Diệu Đế rồi! Đó là vì vị ấy chưa tiêu hoá chữ nghĩa thành sự thật nên đọc đi đọc lại mà chẳng ai ngộ gì cả! Không ngộ nên chú giải lung tung mà thành ra nhiều tông nhiều phái..., và cuối cùng thành ra mạt pháp! Khi con mục diện sự thật thì không bao giờ quên mà cũng chẳng bao giờ cần nhớ.
Quên đi, nhớ mãi làm chi
Chân như trước mặt, nhớ gì lời kinh
Sao không nhớ lại chính mình,
Nhớ kinh, chẳng thấy vô minh trên đầu?