Tất cả chủ đề Hỏi Đáp

như nó đang là

109 câu · trang 9/37

Kính thưa Thầy, thời gian vừa qua, có người bạn giới thiệu con mới biết đến Thầy.

Nghe các Pháp thoại và đọc các câu trả lời của Thầy, con đã phần nào hiểu về đường lối tu học của Thầy, con rất tâm đắc. Nhưng có điều, trước khi biết pháp tu học của Thầy, có người giới thiệu tu học theo phương pháp Tổ Sư Thiền. Vậy con xin phép Thầy được hỏi, lúc "tham" bên Tổ Sư Thiền có giống lúc "thận trọng-chú tâm-quan sát" bên pháp của Thầy hay không?

Kính mong Thầy giải đáp giúp con.

Thiền Vipassanà và Tổ Sư Thiền giống nhau ở chỗ ngay nơi thực tại thấy thực tánh chân đế (kiến tánh), nhưng khác nhau ở cách thể hiện. Trong thiền Vipassanà tức thiền Minh Sát thì thận trọng, chú tâm, quan sát hay tinh tấn, chánh niệm, tỉnh giác là để tâm luôn trở về trọn vẹn trong sáng với thực tại thân-thọ-tâm-pháp. Trọn vẹn trong sáng nghĩa là buông hết khái niệm, tư tưởng, quan niệm xen vào thực tại (điều này giống với "vô niệm" của Lục Tổ và "liễu liễu thường tri" của Nhị Tổ khi đã ngộ nhờ biết quay về nhìn lại tâm bất an). Như vậy, lúc đầu Tổ Sư Thiền từ Lục Tổ trở về trước giống với thiền Vipassanà ở chỗ trực tiếp nơi thực tại thân tâm mà thấy tánh. Nghĩa là tâm phải vô niệm (không khởi khái niệm, quan niệm) mới có thể chánh niệm hay liễu liễu thường tri trực tiếp thấy tánh nơi thực tại đang là.

Sau Lục Tổ thì Thiền Trung Hoa chia làm 5 phái, từ đó mới có tham thoại đầu. Do hành giả tạp niệm quá nhiều nên phải vận dụng phương tiện gián tiếp "tham thoạt đầu" để tâm không còn bị khái niệm, tư tưởng, quan niệm xen vào thực tại. Tuy nhiên, đó là phương tiện gián tiếp nên cần phải khởi nghi tình cho đến khi nghi tình vỡ tung thì mới vào được thực tại mà kiến tánh. Chỉ khác nhau ở chỗ trực tiếp và gián tiếp như thế mà thôi.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.

Con chào Thầy ạ. Khi đến chùa, con có một vài người bạn Đạo và tụi con cùng học Đạo với nhau. Vì là những người có ý thức tự giác, nên tụi con học Đạo và làm việc cùng với nhau không nảy sinh vấn đề gì. Nhưng trong môi trường tu học của tụi con, có những bạn ý thức rất kém, không có ý định chủ hướng tu học rõ ràng. Do vậy, các bạn ấy thường kết bè nhóm để nói xấu những bạn mới vô tu, chỉ trích và "ngồi lê đôi mách" về những chuyện của thiên hạ, khiến sinh ra nhiều xáo trộn trong chùa, mà nạn nhân luôn không phải là các bạn này. Trong thâm tâm con, những lúc nghe các bạn ấy chỉ trích mình hoặc người khác thì tâm khởi lên ý rất khó chịu hoặc hay phản ứng. Con tự thấy, thực sự không phải những người mà các bạn ấy chỉ trích là thực sự xấu hay có vấn đề như các bạn ấy suy diễn và phán quyết. Mà gần như, vấn đề gây ra xáo trộn đang nằm ở chính các bạn này. Nhưng sự thật thì khổ thay! Với người chưa có ý thức tự giác cao, khó lòng tự mình "làm Thầy chính mình", khó có thể tự thấy tâm mình đang như thế nào và do vậy chưa thể điều chỉnh hành vi cho phù hợp với thực tại đang là, cũng là chuyện rất tự nhiên thôi.

Con và một người bạn thân của con sau rất nhiều loay hoay, thì bỗng chốc khám phá ra sự thật này. Tụi con dần có sự cảm thông hơn, không còn phản ứng tiêu cực khi bị tai tiếng nữa. Nhưng hơn hết, chắc có lẽ hai đứa con cũng không còn tự tạo thêm khổ đau cho chính mình nữa, nên trong cuộc sống có nhiều niềm vui hơn, dù mọi việc vẫn diễn ra như trước. Hai đứa con đồng ý với nhau "Mình lùi một bước thì người ta tiến một bước, đó cũng là quy luật tự nhiên, hai đứa mình cứ tự tại mà chịu thiệt thòi vậy", "Ừ, mình cứ lấy tâm thiện lành mà sống tốt với mọi người, tâm thiện lành tự nó là phúc đức và hạnh phúc rồi phải không?". Hai đứa con mong được Thầy chỉ dạy thêm. Con cũng mong, qua câu hỏi này, các bạn Đạo khác cũng nhanh chóng thấy ra sự thật, để trong cuộc sống học Đạo của mỗi người có nhiều niềm vui và ý nghĩa hơn.

Hướng nhận thức và hành xử của con như vậy là đang ngày càng đúng tốt hơn đó. Nếu tất cả mọi bạn đồng tu đều đúng tốt cả có khi không hẳn đã hay, chính có sự đối nghịch - có người tốt kẻ xấu - thì mới giúp con chuyển hoá được nhận thức và hành xử đúng tốt nhanh như vậy. Đừng lý tưởng hoá cuộc sống khi bản chất của nó là vô thường, vô ngã và bất như ý, chính bản chất này mới giúp con giác ngộ. Con cũng cần lưu ý là đừng xem an lạc như mục đích để đạt được mà phải lấy sự giác ngộ giải thoát làm mục đích tu tập mới phải. Càng chấp nhận khó khăn phức tạp thì tâm càng dễ dàng đơn giản, mà tâm càng dễ dàng đơn giản thì càng mau giác ngộ. Đó chính là cái tâm mà đức Phật dạy trong Kinh Mangala Sutta:

Khi xúc chạm việc đời

Tâm không động không sầu

Tự tại và vô nhiễm

Là phúc lành cao thượng.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.

Kính bạch Sư Ông,

Từ xa con xin cung kính đảnh lễ sư ông ba lạy ạ! Thưa sư ông, từ buổi đầu được nghe pháp thoại của sư ông đến nay, trong con luôn có một niềm xúc động vô cùng. Một điều rất kì diệu là từng lời dạy, từng ví dụ của sư ông (qua hiểu biết và cảm nhận của con) hầu như giống hoàn toàn với một vị cố hòa thượng của hệ phái khất sĩ - Người đã truyền pháp quy y cho con. Người chỉ khác sư ông là rất ít khi trả lời câu hỏi của phật tử vì Người từng bảo là tư tưởng hay bản ngã đặt vấn đề đã là sai, tìm cách giải quyết vấn đề là càng dại. Mà quan trọng là phải thấy ra tiến trình phát sinh của vấn đề - hay tiến trình hình thành nên ngũ uẩn. Nên con cảm nhận cách dạy của Người như một người cha, rất nghiêm khắc và muốn con mình dù khổ đau nhưng phải tự đứng dậy. Còn cách dạy của sư ông lại như một người mẹ, tuy biết rằng con mình phải tự học ra bài học của nó nhưng vẫn vỗ về, an ủi để nó cảm thấy còn có một chỗ dựa tinh thần. Con thấy mình thật quá may mắn khi trong đời được hội ngộ và nghe lời dạy của Sư Ông và sư phụ.

Nhưng thưa Sư Ông, do hoàn cảnh riêng mà con chưa từng được tiếp chuyện với sư phụ con lần nào dù con đã tha thiết mong được học pháp với Người. Con nhớ mãi những lần đi về vội vã, phải chạy đua với thời gian xuống tận Trà Vinh như khi con lên chùa Sư Ông. Lần nào trở về trong con luôn là nỗi hẫng hụt to lớn, chỉ buồn vì phước duyên mình kém cỏi. May mắn được diện kiến vị minh sư mà mình hằng mơ ước nhưng cũng ngậm ngùi vì không thể được thân cận học hỏi để không uổng kiếp người này. Rồi sư phụ con cũng ra đi theo lẽ vô thường, nay một lần nữa con gặp được sư ông nhưng bao năm rồi con vẫn chưa hóa giải được nghiệp ràng buộc của mẹ con. Lòng con vẫn đau đáu sự tiếc nuối khôn nguôi. Như vậy có phải là con đã đánh mất thực tại đang là không thưa sư ông? Một mặt con vẫn nhẫn nại học bài học bất như ý của cuộc đời, mặt khác con lại chưa nguôi ý định tạo tác muốn học pháp với sư ông. Kính xin sư ông cho con lời khuyên. Con xin cảm tạ sư ông.

Pháp vốn tùy duyên khỏi vọng cầu

Đến đi ngay đó chớ tìm đâu

Thấy ra vẫn thế không gì khác

Lặng lẽ hồn nhiên thật nhiệm mầu!

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.