Kính thưa Thầy, thời gian vừa qua, có người bạn giới thiệu con mới biết đến Thầy.
Nghe các Pháp thoại và đọc các câu trả lời của Thầy, con đã phần nào hiểu về đường lối tu học của Thầy, con rất tâm đắc. Nhưng có điều, trước khi biết pháp tu học của Thầy, có người giới thiệu tu học theo phương pháp Tổ Sư Thiền. Vậy con xin phép Thầy được hỏi, lúc "tham" bên Tổ Sư Thiền có giống lúc "thận trọng-chú tâm-quan sát" bên pháp của Thầy hay không?
Kính mong Thầy giải đáp giúp con.
Thiền Vipassanà và Tổ Sư Thiền giống nhau ở chỗ ngay nơi thực tại thấy thực tánh chân đế (kiến tánh), nhưng khác nhau ở cách thể hiện. Trong thiền Vipassanà tức thiền Minh Sát thì thận trọng, chú tâm, quan sát hay tinh tấn, chánh niệm, tỉnh giác là để tâm luôn trở về trọn vẹn trong sáng với thực tại thân-thọ-tâm-pháp. Trọn vẹn trong sáng nghĩa là buông hết khái niệm, tư tưởng, quan niệm xen vào thực tại (điều này giống với "vô niệm" của Lục Tổ và "liễu liễu thường tri" của Nhị Tổ khi đã ngộ nhờ biết quay về nhìn lại tâm bất an). Như vậy, lúc đầu Tổ Sư Thiền từ Lục Tổ trở về trước giống với thiền Vipassanà ở chỗ trực tiếp nơi thực tại thân tâm mà thấy tánh. Nghĩa là tâm phải vô niệm (không khởi khái niệm, quan niệm) mới có thể chánh niệm hay liễu liễu thường tri trực tiếp thấy tánh nơi thực tại đang là.
Sau Lục Tổ thì Thiền Trung Hoa chia làm 5 phái, từ đó mới có tham thoại đầu. Do hành giả tạp niệm quá nhiều nên phải vận dụng phương tiện gián tiếp "tham thoạt đầu" để tâm không còn bị khái niệm, tư tưởng, quan niệm xen vào thực tại. Tuy nhiên, đó là phương tiện gián tiếp nên cần phải khởi nghi tình cho đến khi nghi tình vỡ tung thì mới vào được thực tại mà kiến tánh. Chỉ khác nhau ở chỗ trực tiếp và gián tiếp như thế mà thôi.
Trao đổi
Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.