Q: Kính Thầy! <p 1. Con nghe có vị Thầy nói: Nhận ra thực tánh Pháp hay kiến Tánh đó là bước vào quả vị Tu Đà Hoàn phải không thưa Thầy? Như thế nào là Tu Đà Hoàn đạo? Như thế nào là Tu Đà Hoàn quả? <p 2. Tại sao có một số vị giác ngộ nhưng họ vẫn có gia đình, vợ con (như một vài vị Thiền sư Nhật Bản chẳng hạn) Như vậy điều quan trọng là giác ngộ ra thực tánh pháp, còn vấn đề về ái dục và diệt dục còn tuỳ nghiệp duyên của mỗi người phải không Thầy? <p Kính Thầy giảng giải cho con được rõ. Con thành kính tri ơn Thầy.

1) Ngộ tức là thấy ra thực tánh chân đế nhưng có thể chỉ mới thấy tánh đế (sabhàva sacca) nên phải ngộ nhập Thánh đế (Ariya sacca) mới có thể vào được bậc Thánh Tu đà hoàn có nghĩa là Nhập Lưu. Nhập Lưu chính là thể nhập vào Thánh đế trong thực tánh chân đế. Đạo là tuệ nhân vừa cắt đứt kiết sử vừa chứng ngộ Niết bàn. Quả là tuệ quả đến ngay sau tuệ nhân. 2) Bậc Thánh Nhập Lưu mới cắt đứt 3 trói buộc (kiết sử) nên chỉ thoát khỏi thân kiến, hoài nghi, giới cấm thủ, còn dục ái vẫn còn, nên bậc thánh Tu đà hoàn vẫn có thể có vợ có con. Chúng ta thường nghĩ Thánh quá cao siêu theo tưởng tượng của mình, thực ra các ngài còn bình thường hơn cả cái gọi là bình thường của thế gian.

Q: Dạ kính bạch Thầy. Thầy cho con hỏi vấn đề này ạ. Lúc con đang đọc sách, tâm con khởi ý muốn lấy một vật. Con nhận thấy tâm đang khởi ý, nhưng mà lấy vật này không phải là điều cấp thiết, mình lấy sau cũng được, mình đang đọc sách thì đọc sách quan trọng hơn, nên tiếp tục chăm chú đọc sách. Nên tay con để yên không giơ ra cầm nắm gì cả. Thì lúc này con thấy cái tâm phản ứng lại, nó sân vì không được như ý, rồi con thấy lồng ngực có chút khó chịu. Con vẫn quan sát thì thấy tâm sân giảm dần rồi diệt, cái khó chịu trong lồng ngực cũng diệt. Lúc này con thấy tâm và thân riêng biệt, tâm chẳng phải con, thân chẳng phải con, nó là nó. Nhưng sau đó con lại đặt câu hỏi, cái thấy là con không, có phải là cái ta không, cái thấy này là gì đây. Và con vẫn chưa trả lời được. Mong Thầy từ bi chỉ dẫn giúp con. Con xin tri ân Thầy ạ.

Như vậy con thấy sắc, thọ không phải ta dễ dàng, nhưng khi con khởi lên câu hỏi "cái thấy có phải là ta không" thì có nghĩa là chưa thấy được tưởng, hành, thức không phải ta. Con vẫn còn đồng hoá "ta" với tưởng, hành, thức ấy. Khi nào không còn đồng hoá sắc, thọ, tưởng, hành, thức là "ta" nữa mới chấm dứt thân kiến.

Question 1

Kính Thầy! <p 1. Con nghe có vị Thầy nói: Nhận ra thực tánh Pháp hay kiến Tánh đó là bước vào quả vị Tu Đà Hoàn phải không thưa Thầy? Như thế nào là Tu Đà Hoàn đạo? Như thế nào là Tu Đà Hoàn quả? <p 2. Tại sao có một số vị giác ngộ nhưng họ vẫn có gia đình, vợ con (như một vài vị Thiền sư Nhật Bản chẳng hạn) Như vậy điều quan trọng là giác ngộ ra thực tánh pháp, còn vấn đề về ái dục và diệt dục còn tuỳ nghiệp duyên của mỗi người phải không Thầy? <p Kính Thầy giảng giải cho con được rõ. Con thành kính tri ơn Thầy.

Accepted Answer

1) Ngộ tức là thấy ra thực tánh chân đế nhưng có thể chỉ mới thấy tánh đế (sabhàva sacca) nên phải ngộ nhập Thánh đế (Ariya sacca) mới có thể vào được bậc Thánh Tu đà hoàn có nghĩa là Nhập Lưu. Nhập Lưu chính là thể nhập vào Thánh đế trong thực tánh chân đế. Đạo là tuệ nhân vừa cắt đứt kiết sử vừa chứng ngộ Niết bàn. Quả là tuệ quả đến ngay sau tuệ nhân. 2) Bậc Thánh Nhập Lưu mới cắt đứt 3 trói buộc (kiết sử) nên chỉ thoát khỏi thân kiến, hoài nghi, giới cấm thủ, còn dục ái vẫn còn, nên bậc thánh Tu đà hoàn vẫn có thể có vợ có con. Chúng ta thường nghĩ Thánh quá cao siêu theo tưởng tượng của mình, thực ra các ngài còn bình thường hơn cả cái gọi là bình thường của thế gian.

Question 2

Dạ kính bạch Thầy.

Thầy cho con hỏi vấn đề này ạ. Lúc con đang đọc sách, tâm con khởi ý muốn lấy một vật. Con nhận thấy tâm đang khởi ý, nhưng mà lấy vật này không phải là điều cấp thiết, mình lấy sau cũng được, mình đang đọc sách thì đọc sách quan trọng hơn, nên tiếp tục chăm chú đọc sách. Nên tay con để yên không giơ ra cầm nắm gì cả. Thì lúc này con thấy cái tâm phản ứng lại, nó sân vì không được như ý, rồi con thấy lồng ngực có chút khó chịu. Con vẫn quan sát thì thấy tâm sân giảm dần rồi diệt, cái khó chịu trong lồng ngực cũng diệt. Lúc này con thấy tâm và thân riêng biệt, tâm chẳng phải con, thân chẳng phải con, nó là nó. Nhưng sau đó con lại đặt câu hỏi, cái thấy là con không, có phải là cái ta không, cái thấy này là gì đây. Và con vẫn chưa trả lời được.

Mong Thầy từ bi chỉ dẫn giúp con.

Con xin tri ân Thầy ạ.

Accepted Answer

Như vậy con thấy sắc, thọ không phải ta dễ dàng, nhưng khi con khởi lên câu hỏi "cái thấy có phải là ta không" thì có nghĩa là chưa thấy được tưởng, hành, thức không phải ta. Con vẫn còn đồng hoá "ta" với tưởng, hành, thức ấy. Khi nào không còn đồng hoá sắc, thọ, tưởng, hành, thức là "ta" nữa mới chấm dứt thân kiến.

Question 3

Con kính bạch Thầy.

Thưa thầy, thân kiến có phải ý nói đến cái ngã, là cái mà mình đồng hoá với nhận thức của mình rằng "đây là tôi, tôi đang hiện hữu, tôi đang ăn, tôi đang đi, tôi thấy, tôi nghe, tôi đang thế này, thế kia... hoặc tôi đi đầu thai."

Thậm chí tôi tu, tu để có một tương lai tốt đẹp an vui, nhưng ngầm có cái tôi trong đó, nghĩa là đã bước tới, đã mong cầu vì ảo tưởng có một cái tôi đi từ đời này sang đời khác. Như vậy là đã củng cố một cái tôi chứ không phải cởi trói khỏi nó.

Đức Phật dạy "chỉ có pháp hiện tại" nghĩa là chỉ có những gì đang xảy ra bên trong và bên ngoài mình, tức là thân tâm mình đang sống tương giao với mọi thứ bên ngoài, pháp đang vận hành ngay hiện tại. Còn chuyện kiếp trước kiếp sau có hay không, không phải là vấn đề cần thiết để nghĩ tới. Cho nên mới cần quan sát những gì ngay đây "tuệ quán chính là đây".

Con thấy những người hay nói do nghiệp xấu kiếp trước nên bây giờ phải trả quả đau khổ, như vậy là đã quan sát cái quá khứ mà chính mình cũng không biết quá khứ quá xa xôi đó là gì cho nên mới không thể thấy được nguyên nhân gì làm cho mình đau khổ.

Con nhận thấy rằng, nếu hiểu sai điều này (có hay không có kiếp trước kiếp sau) cũng dễ rơi vào đoạn kiến. Con mong Thầy chỉ dạy thêm.

Con diễn đạt hơi lủng củng và thiếu ý vì không biết diễn đạt sao cho rõ hơn, mong Thầy hoan hỉ ạ.

Accepted Answer

Con nói rất đúng!