Thưa thầy,
Con không rõ rằng mình hiểu như vậy đã đúng chưa? Con tiếp xúc với một người và con thấy họ thật tốt. Người khác tiếp xúc với người đó và thấy rằng người đó không ổn. Con thấy rằng không ai đúng, không ai sai, vì bản thân mỗi người đều có lúc này lúc khác, nên chuyện đó tuỳ thuộc vào thời điểm, hoàn cảnh, địa vị, câu chuyện. Và vì vậy, con người không luôn luôn là tốt hay xấu, mà họ luôn thay đổi. Vì vậy cần nhìn mỗi người luôn mới mẻ mới được, vì họ không luôn cố định, họ cũng đang học và mình cũng chỉ cần trải nghiệm với họ vào đúng thời điểm đó thôi, lần khác khi gặp lại là một lần hoàn toàn mới mẻ. Một con người tuy đã phạm nhiều sai lầm nhưng đó là quá khứ, và chúng ta nên bắt đầu một ngày mới bằng một trải nghiệm mới không định kiến. Thưa thầy, con hiểu thế có đúng không ạ? Con tạ ơn thầy!
Con hiểu như vậy là đúng. Nói chung, ai cũng có mặt tốt và mặt xấu, "nhân vô thập toàn" mà, do đó người biết mình thì thường biết thông cảm với người khác. Người chỉ thấy mặt xấu của người khác thì đồng thời lại không thấy mặt xấu của mình. Cho nên "Các nhân tự tảo môn tiền tuyết, mạc quản tha nhân ốc thượng sương" là vậy. Cái sai lớn nhất của con người là lỗi mình bằng cây xà nhà mà không thấy, còn lỗi người bằng mũi kim lại thấy rất rõ!
Xấu tốt, đúng sai chỉ là tương đối, chúng có thể là duyên của nhau. Cái tốt có thể là duyên cho cái xấu nếu không tự biết mình, ngược lại cái xấu có thể duyên cho cái tốt nếu tự biết mình. Cái đúng cái sai cũng thế. Vậy vấn đề không phải là tốt hay xấu, đúng hay sai mà là có nhận ra nó đúng lúc đúng chỗ và đúng bản chất của nó hay không. Tốt nhất là mỗi người tự thấy đúng sai, xấu tốt của mình hơn là khen chê người khác. Do đó đức Phật dạy:
Chớ dòm ngó lỗi người
Xem họ đã làm gì.
Chỉ nên nhìn lại mình
Đã làm gì hay chưa.
Trao đổi
Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.