Question 1

Con thành kính đảnh lễ thầy.

Thưa thầy từ cảm thọ của thân: khổ, lạc, xả đưa đến khổ khổ, hoại khổ, hành khổ. Nhưng khi nghe một tin xấu trong lòng khởi bất an, lo sợ. Bất an, lo sợ này không đi từ cảm thọ của thân khổ hay lạc nhưng vẫn hình thành. Điều này con không hiểu khi nghe thầy giảng về tứ diệu đế hay thập nhị nhân duyên. Con nhờ thầy khai thị cho con. Con thành kính tri ân thầy. Con xin chào thầy.

Accepted Answer

Có 6 thọ: 3 thọ về thân: khổ, lạc, xả và 3 thọ về tâm: ưu, hỷ, xả; do đó viết tắt thành 3 thọ cho dễ thôi. Vì vậy trong trường hợp nghe tin buồn thì cảm thọ là ưu = khổ về tâm. Khổ về tâm cũng sinh phi hữu ái, nên mới lo sợ.

Question 2

Kính thầy, Tâm là Citta. Thức là Vijñāṇa. Xin thầy chỉ bảo cho con sự khác biệt của hai chữ nói trên. Con chân thành cảm tạ ân đức giáo hoá của thầy.

Accepted Answer

Theo Luận Vi Diệu Pháp (VDP) Citta là từ gọi chung cho tất cả Danh pháp bao gồm 121 tâm trong đó có ý giới, thức giới và ý thức giới (cùng 52 Tâm sở), đối lại với Sắc pháp bao gồm 28 sắc mà cơ bản là tứ đại. Còn Viññāṇa là từ gọi 6 thức. Theo Luận Duy Thức thì Tâm bao gồm 8 thức (Vijnāna) trong đó có mạt na thức (= ý giới trong VDP) và a lại da thức (= hữu phần bhavanga trong VDP).

Question 3

Bạch Thầy! Cho con hỏi là môn Duy thức học với Vi Diệu pháp đó. Thì mục đích của duy thức học để được cái gì? Và học vi diệu pháp để được cái gì? Thầy cũng cho con biết là 2 môn đó môn nào học sẽ ứng dụng tốt hơn ạ.

Mong Thầy hoan hỷ

Nam Mô Phật Thích Ca Mâu Ni.

Accepted Answer

Hai môn học này đều cố gắng luận về thân tâm con người nên đều thuộc về Luận chứ không phải Kinh - Luật. Duy thức nặng phần phân tích thành phần cơ cấu của thân tâm, Vi Diệu Pháp nặng phần phân tích tiến trình diễn biến của thân tâm. Mỗi môn đều có ưu điểm riêng, nếu nghiên cứu cả hai để có cái nhìn so sánh sẽ tốt hơn.

Tuy nhiên, vì cả hai đều phân tích thân tâm con người nên tốt nhất là tự quan sát, khám phá thân tâm mình để thấy ra sự thật dễ hơn là dựa vào các Luận này, do đó đức Phật dạy cách học chính mình hiệu quả nhất qua thực hành tinh tấn chánh niệm tỉnh giác trên thực tại thân thọ tâm pháp, ở đó sẽ thực chứng đầy đủ và phong phú hơn nhiều so với những gì các Luận ấy phân tích.