Question 1

Dạ làm sao để chứng nghiệm được vô ngã thưa thầy? Có lúc con có cảm giác mình đã kinh nghiệm được trạng thái đó, nhưng sau đó lại mất đi nên con nghĩ cảm giác trên chỉ là tưởng tượng chứ con chưa thực sự biết vô ngã là gì và chưa chứng nghiệm được nó.

Accepted Answer

Ngã chỉ là ảo tưởng nên khi không có ảo tưởng thì ngay đó là vô ngã, nhưng khi con cho là mình đã đạt được vô ngã thì lại rơi vào bản ngã. Con chỉ thấy thân là thân, thọ là thọ, tâm là tâm, pháp là pháp thì đó là vô ngã chứ không cần xác định mình đã vô ngã hay chưa.

Question 2

Thưa Thầy, đã lâu con không viết thư cho Thầy, đầu thư con chúc Thầy có chuyến hoằng pháp thuận lợi. Hiện tại con đang có một vướng mắc nhờ Thầy soi sáng hộ.

Vừa rồi con có ông anh thân thương bị mất đột ngột do bệnh tim (44 tuổi). Ông anh thuộc tuýt người hiền lành, cư xử với mọi người luôn phải Đạo nhưng không hiểu sao Pháp lại đến với anh như thế. Theo như cái thấy của con thì tất cả mọi chuyện xảy ra đều là bài học của Pháp giúp mọi người giác ngộ. Nhưng con không hiểu Pháp này đến với ông anh con giúp anh con điều gì? Con xin cảm tạ Thầy.

Accepted Answer

Sao lại không, chẳng hạn nhờ vậy ông anh con đã giác ngộ được vô thường, vô ngã không chừng.

Question 3

Thưa thầy, mọi sự vật, hiện tượng trong vũ trụ này vốn vô thường vô ngã, không có tự tính. Thân, tâm của con người do duyên sinh và cũng do duyên mà diệt. Con người là tập hợp của năm uẩn biến đổi liên tục theo từng sát na, vậy tỉnh thức là cái gì tỉnh thức? Phải có một cái tự tính nào đó vô minh và cái tự tính đó sẽ tỉnh thức? Và cái tự tính đó không phụ thuộc vào duyên khởi? Như vậy tồn tại một cái gì đó trường tồn và bất biến? Nếu nghĩ như vậy thì nó bị rơi vào thường kiến mất rồi. Con xin thầy giúp con hiểu rõ ạ.

Accepted Answer

Không tự tính là nói về hiện tượng duyên sinh, nhưng ngay cả hiện tượng duyên sinh cũng có tự tính là vô thường vô ngã. Đó là chưa kể mọi sự vật đều có tính, tướng, thể, dụng của nó. Vì vậy, nới “không tự tính” tức đã khẳng định “không tự tính” là tự tính của mọi sự vật rồi. Thế là rơi vào trò chơi ngôn ngữ lẩn quẩn của lý trí!

Trong mỗi sự vật đều có tính và tướng, có thường và đoạn v.v... Chấp vào tướng mà không thấy tính, chấp vào đoạn mà không thấy thường hoặc ngược lại đều gọi là cái thấy nhị nguyên, đó mới là tà kiến: chấp thường là thường kiến, chấp đoạn là đoạn kiến, chứ không phải không có thường có đoạn, không có tính có tướng.