khổ đau

Trải nghiệm, chiêm nghiệm, chứng nghiệm cái khổ chính là quá trình thể nghiệm ý nghĩa đích thực của sự sống. Lẩn tránh đau khổ đồng nghĩa với lẫn tránh sự giác ngộ.

Thầy đã nói không thể kham nhẫn ở đây ám chỉ quá sức chịu đựng về phương diện cảm thọ chứ không phải phương diện tâm lý. Trong khi thân vị ấy không thể chịu nổi thọ khổ tăng lên kịch liệt thì tâm vị ấy vẫn không động (tức nhẫn nại không khởi tâm sân). Kinh Vakkali đã trình bày rất rõ con nghi ngờ gì nữa? Điều này chính thầy đã chứng nghiệm được khi bị một cơn đau kịch liệt không chịu nổi thì tâm lại vắng lặng một cách vô cùng kỳ diệu. Vừa rồi cũng có một Phật tử chứng nghiệm được điều đó. Điều này con chỉ có thể hiểu khi chính con trải nghiệm qua chứ không thể lý luận hay suy đoán được.

Tất cả vấn đề của cuộc sống đều tùy thuộc vào độ khai mở tầm nhìn của nội tâm hay trình độ nhận thức về bản chất của những tình huống trong cuộc sống đó. Chính vì con đã dự phóng cho cuộc sống của mình theo một tiêu chuẩn nào đó về hạnh phúc, và rồi con cứ miệt mài phấn đấu cho mục tiêu đó với ước mong mọi sự sẽ diễn ra theo hướng dự phóng của mình, nên khi nó không diễn ra như mình mong muốn thì liền cảm thấy hụt hẫng và thất vọng. Nếu chí hướng quá cao thì bị rơi vào tình trạng thất chí. Tất cả những cái "thất" đều do đặt niềm tin quá cao trên chính ước vọng của mình: Những ước mơ về bản thân, về gia đình, về con cái, về công danh sự nghiệp v.v... và v.v...

Tin Phật là tin vào sự sáng suốt của Phật để tự mình phải sống sáng suốt dù bất cứ chuyện gì xảy ra. Tin Pháp là tin vào bản chất vô thường, khổ, vô ngã của mọi hiện tượng hay mọi loài mọi vật. Với niềm tin đó thì khi sự vô thường xảy ra, khi sự đau khổ đến hay khi mọi chuyện không diễn biến theo ý mình thì vẫn an nhiên tự tại vì đã thấy ra bản chất thật của đời sống. Tin Tăng là tin vào đức tính hiền thiện, chánh trực, phân minh, chân chính của Tăng để tự mình tập sống trong lành dù nhân duyên nghiệp báo đến với mình như thế nào cũng không lay chuyển. Con nên nhớ rằng chỉ có tội lỗi mới làm cho người ta suy sụp còn đau khổ chỉ giúp cho người ta vươn lên mà thôi, trừ phi người không biết chân giá trị của đau khổ là gì.

Tam Bảo chính là ba đức sáng suốt, định tĩnh, trong lành cao cả nhất trên đời mà mỗi người phải nương tựa để hành động, nói năng, suy nghĩ cho đúng tốt, chứ Tam Bảo không phải là thần linh ban ơn giáng phước mà mình tin tưởng để cầu xin khấn vái cho những ước vọng của mình. Nếu con hiểu Phật Pháp thì con sẽ luôn sáng suốt, định tĩnh, trong lành để có thể ứng xử với mọi tình huống vô thường, khổ đau và không như ta nghĩ. Khi con trầm tĩnh sáng suốt thì lòng thương yêu phát triển chứ không phải khổ đau sầu muộn. Chính tình huống của con là cơ hội giúp cho tình thương yêu của con nảy nở, với tình thương yêu đó con sẽ thể hiện thế nào cho những đứa con đáng thương của mình? Nếu con có Tam Bảo trong lòng, nếu con có tình thương yêu vô hạn thì thực ra không có gì đau khổ cả, vì bấy giờ tất cả đều là bài học giác ngộ giải thoát, vô ngã vị tha mà thôi.

Thầy đề nghị con vào Góc Thư Giãn trong mục Suy Ngẫm (nhất là xem bài Phép Lạ Leslie Lemke) để chia sẻ với những tình huống thương tâm đã được chuyển hóa bằng lòng yêu thương như thế nào.