Question 1

Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật

Kính bạch Hòa Thượng

Con là Phật tử ở Biên hòa Đồng Nai. Con muốn thưa hỏi Hòa Thượng một việc như sau: Trong Kinh Tương Ưng Bộ bài Kinh Thủ Chuyển Đức Phật có chỉ dạy: "Do các thức ăn tập khởi nên sắc tập khởi. Do xúc tập khởi nên thọ tập khởi. Do xúc tập khởi nên tưởng tập khởi. Do xúc tập khởi nên các hành tập khởi. Do danh sắc tập khởi nên thức tập khởi". Con nghĩ cũng do xúc tập khởi nên thức tập khởi. Việc này không biết như thế nào?

Kính mong Hòa Thượng hoan hỷ từ bi giảng giải vì sao Đức Phật không chỉ dạy là: "Do xúc tập khởi nên thức tập khởi"?

Con xin cảm ơn Hòa Thượng.

Nam-mô Bổn Sư Thích-ca Mâu-ni Phật

Accepted Answer

Vì chỉ cần xúc thì thọ tưởng hành có thể tập khởi, nhưng thức thì phải có đủ danh (xúc, thọ, tưởng, hành) và sắc (căn, trần) mới tập khởi được.

Question 2

Con xin đảnh lễ Thầy. Xin Thầy cho con biết Hành ấm có phải là mạt na thức hay là A lại da thức, xin Thầy hoan hỉ chỉ bảo cho con.

Accepted Answer

Hành uẩn không phải là Mạt na (Ý giới), cũng không phải thức A lại da (Hữu phần) vì những thức này âm thầm hoạt động một cách vô nhân, vô thức. Chỉ tạo tác của ý thức mới là hành uẩn.

Question 3

Vui lòng giúp con phân biệt thức trong thọ tưởng hành thức và thức trong thập nhị nhân duyên ạ! Và gợi ý tài liệu về vấn đề này giúp con ạ!

Accepted Answer

Thức nào cũng đều là tâm ý cả, nhưng trong 5 uẩn đó là tâm khởi có nội dung là các tâm sở thọ, tưởng, hành tương ứng đi trước, thí dụ hành là sân thì thức là tâm sân. Còn thức trong 12 duyên sinh là tâm tục sinh hay kiết sinh thức, tuỳ theo loại tâm tục sinh này mà bắt cảnh dục giới, sắc giới hoặc vô sắc giới. Thực ra 5 uẩn và 12 duyên sinh giống nhau, chỉ khác cách triển khai trong việc nhận thức trải nghiệm (5 uẩn), hay sự kết nối tương tục của các loại tâm sinh khởi (12 tương duyên sinh).