Nguyên lý tu tập

Con xin chào thầy!

Thầy làm ơn cho con hỏi vài điều sau.

Con ngồi thiền theo cách thầy hướng dẫn và con thấy giống với cách ngồi của ngài Đạo Nguyên Hy Huyền "khi ngồi chỉ ngồi thôi".

Và con ngồi trong 30 phút mỗi lần như thế. Khi ngồi con không thấy gì đặc biệt xảy ra lắm, con biết nếu muốn cái gì thì tự nhiên có khổ, rồi con cứ ngồi thế. Những gì xảy ra trong lúc ngồi thì con biết là do mong cầu mới làm nảy sinh khổ. Do mình làm phát sinh nhị nguyên. Muốn đạt cái gì liền có trạo cử, và có cái vi tế nữa là cố gắng nhận biết suy nghĩ với ý đồ xua đuổi nó.

Con cứ ngồi thế, có ngày ngồi ngày không. Ngày muốn ngồi con tự hỏi, tại sao mình muốn ngồi? Có phải muốn đạt cái gì không? Rồi hôm không có ý định ngồi, con cũng hỏi, có phải ta lười không? Nhưng con không có trả lời những câu hỏi này.

Nhưng hôm trước con có nghe vài bài thuyết giảng của 1 vị thiền sư về minh sát tuệ.

• Con xin hỏi thầy là, mình có cần đạt đến các tầng thiền chỉ hay không - vì con không có ngồi thực hành thiền chỉ để vào các tầng định, thậm chí sơ thiền con cũng chưa từng biết nó như thế nào.

• Và vị sư ấy có nói là, khi tu tập thâm sâu, ta có thể nghe biết rõ ràng nhưng không biết mình nghe gì (thức đã sạch). Con nghĩ rằng đây có lẽ là tánh biết nguyên sơ mà thầy nói đến. Vậy chỉ bằng sự tỉnh thức liệu con có đến được "chỗ" của ngài ấy hay không, hay con phải tu tập từng bước một?

Con cũng nhận thấy sự tỉnh thức giúp con nhận thức lại các biến cố, các nỗi đau khổ, giúp nhận ra các ảo tưởng.

Con không cố tập chánh niệm, hay duy trì chánh niệm, trước đây con có tu tập chánh niệm nhưng bỏ sau một thời gian vì thấy có cái ngã vi tế trong đó. Nhưng con thấy như vầy, sự tỉnh thức nó tự bật đèn và soi rõ vào mỗi khi có cái gì bất thường xảy ra. Con không cần phải cố thức tỉnh.

Và cuộc sống hiện giờ của con cũng an ổn hơn trước - mặc dù về phần vật chất không có gì thay đổi nhiều.

Hiện tại con vẫn còn tham, còn sợ hãi, còn mong cầu,... nhưng con tin vào sự tỉnh thức của chính mình.

Con xin cảm ơn thầy, và mong thầy chỉ ra những chỗ sai lầm trên của con.

Thật lạ là khi có những thiền sinh đặt câu hỏi dạng, khi con gặp phải cảm thọ đặc biệt này thì phải xử lý ra sao, thì theo như những thiền sư khác con tìm hiểu, họ sẽ cho lời khuyên là: tiếp tục tinh tấn thực hành, rồi bạn sẽ vượt qua cảm thọ này, khi đã vượt qua thì nó sẽ không quay lại nữa, nó nằm trong tiến trình thiền, ai cũng phải gặp không cảm thọ này thì cảm thọ khác, bạn đừng lo lắng gì cả. Còn thầy có vẻ cho lời khuyên khác các vị này, thầy cho rằng thiền sinh này đã thực hành sai 1 cái gì đó và thầy gợi ý cho vị này 1 hướng hành thiền khác. Đây là điểm sai biệt con nhận thấy. Thầy nghĩ gì về những lời con trình bày ạ?

Con thành kính đảnh lễ thầy.

Thưa thầy con đã từng thấy thực tánh pháp nhưng rồi bị che lấp lại, nhưng do cái thấy không phải ngẫu nhiên tình cờ mà do thái độ buông ra nên con đã hiểu được nguyên nhân của sự che lấp nay con xin chia sẽ trải nghiệm này với các đạo hữu và con nhận thấy đây là cốt lõi của con đường giác ngộ sự thật.

Tu là điều chỉnh nhận thức và hành vi. Nhưng để hiểu rõ điều này rồi tự mình khám phá sự thật nơi chính mình thì cần phải nghe hết bài pháp mà thầy giảng. Trên phương diện ngôn ngữ ngắn gọn thì rất dễ hiểu lầm, hiểu sai.

Thiền tứ niệm xứ là niệm thân, thọ, tâm, pháp. Thân, thọ, tâm, pháp chính là thực tại thân tâm cảnh nơi mỗi người. Cũng chính là “Chỉ có pháp hiện tại tuệ quán chính là đây”. Đau khổ mà mỗi người đang gánh chịu cũng chỉ là do không thấy biết thực tại hay còn gọi là vô minh. Trở về quan sát lại chính mình trong bối cảnh đời sống hay trọn vẹn với cái đau của thân hay cái tham, cái sân… Đó chính là thực hành thiền tứ niệm xứ để khám phá cái thực tại đang là và phá bỏ đi bức màn vô minh che lấp thực tánh.

Cốt lõi của trở về trọn vẹn lại với thân, thọ, tâm, pháp đó chính là “chỉ có thấy”. Nhưng cái thấy là cái thấy tự nhiện vô tâm đó là cái thấy tự nhiên của tánh biết. Cái thấy tự nhiên thuần túy không chen lẫn với thái độ ta thấy. Cho nên cái thấy thuần túy không có lựa chọn, đánh giá, nắm giữ hay loại bỏ. Điều con nhận ra từ cái thấy đó là tánh biết đang học hỏi và trưởng thành. Tánh biết đang học hỏi bản ngã và pháp thực.

Tánh biết không hề đối kháng với bản ngã, bản ngã thế nào thì thấy như vậy, pháp thực thế nào thì thấy như vậy đó chính là niệm thân trong thân, niệm thọ trong thọ, niệm tâm trong tâm, niệm pháp trong pháp. Đó chính là ý nghĩa thực sự của hai chữ “trọn vẹn”.

Như vậy tu không phải là loại bỏ bản ngã mà là khám phá bản ngã nhưng sử dụng từ học hỏi là ý muốn loại bỏ thái độ đối kháng hay quan sát với thái độ muốn chấm dứt bản ngã hay thái độ quan sát trơ cứng mà thái độ đó là có sự tham dự vi tế của bản ngã. Nếu tánh biết chỉ thuần túy hoạt động, thuần túy trọn vẹn thì sẽ học hỏi ra được bản chất thực sự của bản ngã và pháp thực. Cái ảo sẽ tự chuyển hóa như một qui luật sẵn có trong trời đất hiện hữu nơi mỗi người. Cái gì thực sẽ tự tỏ bày. Và đó là con đường giác ngộ sự thật duy nhất. Là con đường duy nhất xuyên thủng màn vô minh. Không có phương pháp gì cả, mỗi người phải tự mình trở về khám phá ra sự thật nơi chính mình thôi.

Con thành kính tri ân thầy. Con chúc thầy luôn mạnh khỏe.