Trưa nay, con ngồi thiền, để tâm rỗng lặng quan sát sự thở, quan sát cảm giác toàn thân, khoảng 1h sau do tê chân nên con nằm xuống, tâm vẫn thư giãn buông xả để biết sự thở ra vào nhẹ nhàng, thân nằm bất động, khoảng 10 phút thì cảm giác như sau xảy ra: Toàn thân rùng rùng dễ chịu, 2 lỗ tai nghe gió ù ù và có cảm giác như chiếc quạt máy hay một cơn lốc nhỏ đang thổi vào tai, toàn thân cảm giác bốc lên khoảng gang tay (lúc này con vừa cảm nhận trạng thái đó vừa theo ghi nhận sự thở), khoảng chừng 1 phút là nó hết. Mong Thầy chỉ giúp con một vài thắc mắc sau:
Đấy có phải là Hỷ trên thân không, Hỷ này do Thiền định mang đến hay do tâm trạng thư giãn, buông xả của Thiền tuệ mang đến.
Để tránh bị kẹt vào cảm giác Hỷ thì khi ở trong trạng thái đó con ghi nhận nó và tiếp tục quan sát sự thở đến khi nó qua đi.
Cảm giác tương tự như thế con đã trải nghiệm được 3 lần trong 5 tháng ngồi thiền (con mới nghiên cứu và học Phật, ngồi thiền được khoảng 7 tháng) nhưng đều trong lúc nằm xuống thư giãn buông xả, mặc dù các lần đều khác cấp độ, thời gian nhưng cơ bản hiện tượng là giống nhau. Vậy, làm thế nào để cảm giác này xảy đến trong lúc ngồi, điều này có quan trọng lắm không thầy (mục đích của con là để "quán thọ" mà thôi.)
Trên đây là một vài ý chia sẻ của con mong Thầy chỉ bày (con ở ngoài Quảng Trị, trong năm nay không biết thầy có ra Huế hoặc QT không cho con biết với để con đến đảnh lễ thầy).
Khi thư giãn buông xả tâm có thể đi vào một trong 2 hướng tuỳ theo yếu tố nào mạnh hơn: Một là hướng định khi chú tâm mạnh hơn, hai là hướng tuệ khi quan sát mạnh hơn. Hướng tuệ chủ yếu là thấy biết thực tánh còn hướng định sinh ra trạng thái hỷ (pīti), lạc (sukha), xả (upekkha). Như vậy trong khi hành con vô tình nghiêng về phía định.
Vì trong khi quan sát con có ý ghi nhận đối tượng nên yếu tố tầm-tứ trong thiền định vượt lên yếu tố tỉnh giác, thay vì niệm (trọn vẹn với pháp đang là) thì tâm chuyển qua hướng định (nắm bắt đối tượng). Ghi nhận khác với tri nhận, tri nhận thì chỉ nhận biết tự nhiên còn ghi nhận là cố ý nhận biết.
Trong thiền định bắt đầu bằng tầm-tứ để hướng đến nhất tâm (định), trong Tuệ Minh Sát hai yếu tố định-tuệ phải quân bình tự nhiên qua chánh niệm tỉnh giác, chỉ cần yếu tố định mạnh hơn thì liền trở ngại cho thấy thực tánh pháp (nghe lại 10 phiền não trở ngại Tuệ Minh Sát trong các bài giảng khoá 4,5,6,7).
Trao đổi
Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.