Tất cả chủ đề Hỏi Đáp

tinh tấn chánh niệm tỉnh giác

540 câu · trang 53/180

Con kính chào Thầy. Khi con ra ngoài, nhất là chỗ đám đông, chẳng hạn như văn phòng bác sĩ, tiệm hớt tóc hoặc chỗ thay nhớt xe,... thì con thấy con rất rõ, con luôn thấy sự vận hành của năm triền cái. Đến một lúc, mắt con muốn tự động nhắm lại để thiền, vậy lúc đó con nên nhắm mắt lại để thiền hay mở mắt để thấy ra?

Đến khi về tới nhà thì sự thấy thân, thọ, tâm, pháp luôn đứt đoạn, nhiều khi khá lâu. Vậy có cách nào khi đã về đến nhà mà thái độ tâm con vẫn như ở ngoài?

Thầy đã quên trả lời con địa chỉ tên người nhận tiền cúng dường để con gởi và chừng nào Thầy qua Houston. Con xin chân thành tri ân Thầy đã chỉ cho con một lối đi rất thực tế, trước đây chúng con rất bối rối và lo sợ khi tu thiền. Kính.

Đây gọi là "tuỳ cảnh tỉnh giác" (gocara sampajaññā) tức là khả năng có thể tỉnh giác trong hoàn cảnh này nhưng không tỉnh giác được trong hoàn cảnh khác, hoặc mỗi hoàn cảnh có cách tỉnh giác khác nhau.

Khi ra ngoài vì lợi ích phải tỉnh giác nên tỉnh giác nghiêm túc hơn, gọi là "lợi ích tỉnh giác" (satthaka sampajaññā), hoặc khi thuận duyên trong điều kiện mới cần sự tỉnh giác cao nên dễ thấy rõ mình hơn là khi rơi vào điều kiện quá quen thuộc dễ sinh lười chán, đó gọi là "thuận lợi tỉnh giác" (sappāya sampajaññā). Chỉ khi nào "bất muội tỉnh giác" (asammoha sampajaññā) mới không gián đoạn.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.

Bạch Thầy,

Thầy cho con hỏi lúc nào cũng tỉnh thức có đúng pháp không thầy, tại gần đây con hành và thấy những lúc mình tỉnh thức con thấy không quen và hơi lo lo không hiểu vì sao ạ...

Có hai loại tỉnh thức. Một là tỉnh thức của ý thức có ý chí can dự, mang tính tục đế, tỉnh thức này càng cố gắng càng căng thẳng, cần phải biết điều chỉnh mức độ vừa phải mới được. Hai là tỉnh thức tự nhiên của tánh biết, mang tính chân đế, không cần ý chí can thiệp nên cũng không cần nỗ lực, tánh biết tự ứng chính xác khi cần nên không phải tích cực miên mật gì cả.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.

Kính bạch Thầy, thầy cho con hỏi. Khi con ngồi tĩnh lặng mà con tính toán công việc trước mắt phải làm, tức là con đang ở thì tương lai. Và khi con rút kinh nghiệm của những việc đã qua cũng tức là con đang ở thì quá khứ. Như vậy con có gọi là thất niệm, hay tạp niệm không?

Nếu quá khứ hiện đến khi cần nhớ lại điều gì, nếu thấy sắp tới mình cần chuẩn bị làm gì mà vẫn không đắm chìm trong đó đến nỗi quên mình trong hiện tại thì vẫn không mất chánh niệm, vì lúc đó thấy quá khứ hoặc vị lại ngay trong hiện tại.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.