Con kính chào Thầy!
Thưa Thầy, con là Phật tử làm Bác sĩ ở Hà Nội.
Lời đầu con xin tri ân Thầy rất nhiều vì nhờ nghe Pháp của Thầy trên trang “Trung tâm Hộ Tông” mà con đã qua được cú sốc “tâm linh”. Sau là con xin Thầy chỉ giáo cho con một số điểm còn khúc mắc trong Pháp hành.
Con xin trình bày hơi dài dòng để Thầy có thể cho “toa thuốc" đúng căn cơ của con, mong thầy thông cảm cho con ạ.
Khi con biết tới đạo Phật thì con đã choáng ngợp với Tam Tạng kinh điển và nghĩ làm sao có thể đọc hết để mà ngộ ra được (bản tính con học gì cũng muốn có đầu cuối, phải “mô phạm”).
Vì thế con chọn Thiền tông để thực hành vì không nặng về kinh sách. Con thích ngồi thiền vì thấy tâm được thanh thản mặc dù chân có lúc tê dại như liệt.
Nhưng do cuộc sống quá bận rộn con không có nhiều thời gian để thiền và con nghĩ có lẽ căn cơ mình thấp nên con chuyển sang Tịnh độ. Con theo Tịnh độ khoảng 2 năm nay, thấy tiến bộ nhanh và dễ thực hành. Con đang phấn chấn vì nghĩ là mình đã đi đúng đường vì khi tâm bất an, chỉ cần niệm Phật là tâm con an được nhiều.
Cách đây vài tháng con tình cờ biết Thầy TTL trên Web. Mới đọc ít thông tin con đã bị choáng thực sự vì nhiều cái đều là không, là tưởng quá. Con phải dừng lại để định tâm rồi tìm hiểu tiếp sau. Rất may cho con trong quá trình tìm hiểu lại về Phật giáo Nguyên Thủy con đã “gặp” được Thầy. Con thấy những điều Thầy dậy dễ hiểu và có thể thực hành được. Con cũng lấy lại được thăng bằng trong cái hiểu (chưa phải là tánh biết) về đại thừa cũng như Phật A-Di-Đà hay thế giới Tây Phương cực lạc mà con đã hằng ao ước được đến khi vãng sinh.
Thời gian này con vừa nghe Pháp của Thầy, đọc sách của Thiền sư Achaan Naeb và vừa thực hành theo thiền Minh Sát luôn. Con xin trình bầy phần chưa hiểu và phần hành của con và xin Thầy chỉ cho con chỗ đúng sai ạ.
1- Về Danh: gồm Tâm và Tâm sở thì Tâm ở đây có bao gồm cả Tánh biết, có phải là "ông chủ” không ạ?
2- Pháp hành:
Thí dụ: khi con đang đi con biết “con" đang đi (quánsắc đang đi) thì cái biết đó là Tâm và đang đi con lại nghĩ về việc gì đó, thì đó là Tâm sở, và ngay lúc đó con cũng biết là mình đang nghĩ (vọng tưởng) và cái biết này lại là Tâm và vọng tưởng cũng ngừng khi Tâm biết thì có phải Pháp đã diệt vọng tưởng (1 cách tự nhiên) hay do Tâm đè một cách vô thức? Vì con nhận biết không có ý muốn đè vọng tưởng mà chỉ quan sát và biết nhưng không chắc chắn do Pháp hay do Tâm nên con thử quay lại (Tâm) vọng tưởng cũ nhưng Tâm sở không “hứng thú” nghĩ tiếp về điều đó nữa. Trong các sát na tâm trên con nhận biết về Tâm và Tâm sở đã đúng chưa ạ?
- Về cách quán:
Thí dụ 1: khi con đang đi con quán sắc đang đi một cách tổng quát (không chú ý tập trung vào một động tác nào liên tục, đi như bình thường nhưng biết là đang đi và quán sắc đang đi). Nếu đang đi vấp vào vật gì đó thấy đau chân thì cũng biết là đau nhưng sẽ không quán vào thọ đau đó, mà tiếp tục quán sắc đi. Nhưng nếu cái đau đó mạnh quá làm Tâm phải chú ý đến thì con nên tiếp tục quán thế nào ạ?
Thí dụ 2: khi con cắm hoa con biết mình đang cắm hoa, cảm nhận vẻ đẹp của hoa (vì mắt nhìn thấy), hương thơm (vì mũi ngửi thấy) và tâm sở sẽ khởi ưa thích và nghĩ lần sau sẽ mua hoa này hoặc sẽ trồng cây hoa này… và Tâm nhận biết đang khởi Tâm tham, vậy ở sát-na này con có nên tác ý gì không hay chỉ đứng ngoài quan sát rồi pháp sẽ tự vận hành?
Thí dụ 3: khi con khám cho bệnh nhân, con tập trung vào khám và chẩn đoán bệnh và thường con không nghĩ đến việc gì khác. Nhưng có lúc con chợt nhớ là mình phải biết mình đang làm gì và con như “đứng hình” trong 1 sat-na và tự nói trong Tâm "mình đang khám bệnh đây” và sau đó lại tiếp tục khám. Như vậy con có gì sai không ạ? Con thấy có những việc không phải tập trung cao độ thì trong cùng 1 sát-na mình có thể biết mình đang làm gì và mình vẫn liên tục làm việc đó không ngừng như đi đứng, nằm ngồi. Nhưng khi khám bệnh hay đọc sách con thấy vẫn phải ngừng việc mình đang làm kiểu "đứng hình" trong 1 sát-na để ghi nhận “hiện tại đang là”.
Trên đây là những thắc mắc con xin Thầy giải đáp giúp con. Con xin cám ơn Thầy rất nhiều!
Hà Nội ngày 30/12/2016
Phật tử Hoa Phúc.
Cách con hành mang tính "áp dụng" hơn là "khám phá". Áp dụng thì làm theo kiến thức đã biết, còn khám phá thì phát hiện cái luôn mới mẻ, chưa hề có khái niệm trước. Do con hành theo kiểu áp dụng kiến thức kinh điển nên nhận thức khó mà trùng khớp được giữa khái niệm với thực tính. Hai lĩnh vực hoàn toàn khác biệt. Tốt nhất con đừng cố hành gì cả, cứ nghe pháp thoại trước đã. Nó sẽ giúp con loại bỏ những lối áp đặt sai lầm trong pháp hành, vì hành sai sẽ rất khó chữa, như uống thuốc sai còn tệ hơn là chưa uống thuốc. Đáng tiếc những thí dụ con đưa ra trong cách hành đều chưa đúng pháp.
Mới đây có một Phật tử vừa trình bày cách hành theo kiểu thỏ đuổi theo rùa, nên thường là đuổi chưa tới hoặc đuổi quá đà vì tốc độ khác nhau, không bao giờ gặp nhau thật sự được. Nhân đó thầy giới thiệu cách hành "đang ở trong nước thôi tìm nước, đang đi trên núi chớ tìm non". Nguyên lý là "thấy tức buông, buông tức thấy" hay nói cách khác "buông cố thấy mới thực thấy". Nên một trong những thứ cần buông là buông "ảo tưởng muốn thấy" theo kiến thức kinh điển mới có thể khám phá sự thật luôn mới mẻ ngay nơi thực tại thân-tâm-cảnh đang là (yathābhūtā, sabhāva). Đó là cốt lõi lời gởi gắm của đức Phật trong Kinh Tứ Niệm Xứ vậy.
Tâm sở là những yếu tố diễn ra trong một tâm, nên chính là thành phần cấu trúc nội dung tâm ấy. Danh thuộc tướng biết (121 tâm), tánh biết vượt ngoài danh và sắc.
Trao đổi
Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.