Tất cả chủ đề Hỏi Đáp

tâm sân

117 câu · trang 3/39

Kính thưa thầy, xin thầy dạy con cách chuyển hóa tâm sân ngoài cách nghĩ rằng người đang đối diện là người mình yêu thương và dùng lòng từ bi để đối trị. Thật khó để quán tưởng rằng tất cả mọi người đều là người thân hoặc đã từng là cha mẹ mình. Xin thầy dạy cho con. Con cám ơn thầy.

Chuyển hóa tâm sân có rất nhiều cách, nhưng nói chung là có hai loại: Loại trực tiếp và loại gián tiếp. Trong loại gián tiếp cũng có nhiều cách, như cách con nói là dùng một tư tưởng không sân (ly sân tưởng) để đối trị lại một tư tưởng sân đang khởi lên trên đối tượng, nhưng không nhất thiết phải nghĩ theo công thức con nói. Có thể là đọc một bài kinh rải tâm từ, có thể suy nghĩ đến những khía cạnh đáng thông cảm của đối tượng, có thể nghĩ đó là duyên giúp mình nhẫn nại, có thể chú tâm vào hơi thở để tránh nghĩ đến đối tượng dễ sân v.v... Trong loại gián tiếp này cách có lẽ hay nhất là không nên đợi đến khi sân khởi lên rồi mới đối trị, mà nên tập phát triển tâm từ một cách độc lập - lúc tâm sân chưa khởi - bằng cách buông thư cho thân tâm thật thoải mái cho đến khi cảm nhận được sự lắng dịu... dịu dàng... mát mẻ... hiền lương... tràn ngập thân tâm với tâm ngọt ngào từ ái. Với cảm xúc thanh lương ấy con mở rộng tâm từ ra tràn ngập căn phòng, tràn ngập ngôi nhà, rồi rộng dần rộng dần ra... Tâm từ này sẽ giúp con ngày càng cảm thấy ít sân hơn khi tiếp xúc với đối tượng dễ sân.

Loại trực tiếp thì khác. Khi tâm sân sinh diệt thế nào con chỉ cần lắng nghe, cảm nhận nó như vậy. Con không cần đối trị sân mà là phải thật sự nhận ra tánh tướng của nó, biết rõ nhân duyên sinh khởi của nó, thấy vị ngọt và sự nguy hại của nó... thì nó tự diệt, và con cũng thấy rõ nó diệt thế nào. Đây là chuyển hóa tâm sân bằng trí tuệ. Khi có trí tuệ thì đồng thời tâm từ cũng hiện hữu, lúc đó sân không thể sanh khởi lên được.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.

Thưa thầy,

Khó khăn của tất cả chúng con khi găp phải là khó giữ gìn giới luật. Cho dù có ngộ được Lý nhưng khi vào Sự thì gặp phải tham, sân, si, rất khó mà vượt qua. Việc này chúng con rất ít kinh nghiệm, mong thầy chia sẻ.

Con xin kính lễ thầy.

Như vậy là chưa thấy lý, chỉ mới hiểu nghĩa. Hiểu nghĩa do đó còn tưởng theo kiến thức, chưa thấy sự kiện thật của pháp. Nếu con đã thấy lý tức khi sân con thấy thực tánh của sân thôi chứ không xử lý gì cả. Vì con muốn xử lý nên mới thấy khó khăn. Sự là diễn biến của sự kiện thực tại mà qua đó con cần chiêm nghiệm thật khách quan và sâu sát thì mới điều chỉnh được nhận thức và hành vi đúng pháp, chứ không xử lý hoặc kiểm duyệt lấy bỏ một cách chủ quan.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.

Kính thầy! Kính xin thầy giải thích cho con hiểu thực nghĩa của cụm từ: NHƯ LÝ TÁC Ý.

Thực ra có người hỏi con, con giải thích nhưng họ bảo có người giải thích khác nên con kính nhờ Thầy giúp con để bạn con tham khảo và hành trì cho "ĐÚNG". Con xin cảm ơn Thầy.

Đừng cố tìm một định nghĩa trên ngôn từ về tác ý là gì mà phải thấy ra hành trạng của nó như thế nào. Như lý (yoniso) là đúng với thực tánh của đối tượng, tức đúng với đối tượng như nó đang là; phi như lý (ayoniso) là không đúng với thực tánh của đối tượng, vì cho nó là, buộc nó phải là hoặc mong nó sẽ là một cách chủ quan không trung thực. Tác ý (manasikàra) là hướng khởi tâm. Hướng tâm khởi lên trên đối tượng như nó đang là tức như lý tác ý, hướng tâm chủ quan trên đối tượng theo quan niệm của mình tức phi như lý tác ý. Ví dụ khi sân con thấy sân sinh diệt như nó đang là tức con khởi tâm thấy đối tượng đúng với thực tánh của nó, đó là tâm khởi với như lý tác ý. Khi tâm khởi với hướng đúng như vậy thì con thấy sân tự sinh tự diệt. Nhưng nếu con có thái độ chủ quan chống đối lại sân như nghĩ "sân là sai, cấm không được sân, hoặc mong sân sẽ chấm dứt ngay..." tức con không thấy được thực tánh của sân như nó đang là, đó chính là phi như lý tác ý. Khi khởi tâm với hướng chủ quan sai lệch - hữu vi, hữu ngã - thì sân bị dồn nén sẽ bùng lên mạnh hơn về sau. Vậy vấn đề không phải là có diệt được sân theo ý mình hay không, mà là có thấy ra thái độ đối với thực tánh sinh diệt của sân như thế nào, hữu vi hữu ngã hay vô vi vô ngã. Như lý hay không như lý là nơi thái độ đối với đối tượng chứ không phải nơi đối tượng ấy.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.