Tất cả chủ đề Hỏi Đáp

Tứ Niệm Xứ

98 câu · trang 32/33

Dạ con thưa sư ông, trong kinh nói thức ăn của thất giác chi chính là bốn niệm xứ. Như vậy, chánh niệm trên 4 niệm xứ khác với niệm giác chi chỗ nào ạ, đến mức độ nào thì là chánh niệm, mức độ nào sẽ được gọi là niệm giác chi?

Con kính tri ân sư ông! Nam Mô Phật!

Khi tinh tấn chánh niệm tỉnh giác trên 4 niệm xứ đúng mức thì 7 giác chi xuất hiện để cân bằng đời sống trong đạo đế. Niệm trong thất giác chi chính là niệm trong tứ niệm xứ đã đầy đủ.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.

Kính bạch thầy,

Đức Phật dạy trong pháp thiền quán Tứ niệm xứ gồm quán thân, thọ, tâm, pháp. Con thắc mắc "tâm" trong Tứ niệm xứ có phải là "tưởng, hành, thức" trong ngũ uẩn?

Sao lại tách "thọ" riêng ra mà không để trong "tâm"? Như vậy Tứ niệm xứ thành Tam niệm xứ là thân, tâm, pháp.

Nếu tách "thọ" riêng ra khỏi "tâm" thì có thể hiểu sắc = thân + thọ được không? Vì thọ ví như là các cảm biến (sensor) của "tưởng" nhưng nó lại nằm trên thân (nên con gộp thân + thọ = sắc), có 6 cảm biến là mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý.

"Thọ" ko tạo tác gì cả, nó chỉ là cảm biến ghi nhận khách quan nên đến đây chưa "động thủ", chưa tạo nghiệp. Nếu mình quán thọ trên thọ nghĩa là rõ biết lục căn đang tiếp xúc với bên ngoài, rồi mình stop nó lại, ghi nhận như nó đang là ko cho "tưởng" khởi lên được không? Vì bắt đầu tới "tưởng" là nó thêm mắm thêm muối vô không còn đúng sự thật mà thọ ghi nhận nữa, "tưởng" ví như cái đầu video phát lại những gì "thọ" thu vô nhưng "tưởng" nó cắt xén, đạo diễn theo "quan điểm" của nó. Dữ liệu "data" output từ "tưởng" đến "hành" đã sai lệch vì không trực nhận từ "thọ" nên "hành" trật lất kéo theo "thức" cũng sai, "thức" bỏ cái kinh nghiệm sai này vào cơ sở dữ liệu của nó để lần sau cung cấp dữ liệu cho "tưởng". Đây là cái vòng lặp giữa 3 cái "tưởng - hành - thức - tưởng".

May mắn là "thức" có thể suy xét, học lại bài học, sửa sai, thay đổi các kinh nghiệm sai trong kho dữ liệu của nó. Từ đó "tưởng" lấy được dữ liệu đúng khiến cho "hành" đúng. Đây chính là quá trình tu tập, chuyển nghiệp, chuyển hóa thân tâm.

Tới đây có hai chọn lựa:

Một là, giữ cho kho dữ liệu của "thức" chỉ còn đầy ắp "kinh nghiệm đúng" và tiếp tục bỏ vô "kinh nghiệm đúng" không dừng lại được qua nhiều kiếp tiếp nối. Lý do là chưa học hết bài học.

Hai là, hết bài để học, hết giờ làm bài, không còn gì để học, liễu tri, liễu ngộ mọi thứ. Tâm lúc này hoàn toàn thanh tịnh, rỗng lặng, vô sinh diệt và vô ngã.

Kính xin thầy chỉ dạy. Con đội ơn thầy!

Phân tích chi cho mệt dữ vậy con. Rõ biết thân đang là gọi là niệm thân, rõ biết thọ đang là gọi là niệm thọ, rõ biết tâm đang là gọi là niệm tâm, rõ biết các yếu tâm sở sinh diệt như 5 triền cái, 5 uẩn, 10 kiết sử, 7 giác chi, 4 sự thật đang là gọi là niệm pháp. Như vậy, rõ biết 5 uẩn sinh diệt là niệm pháp đâu phải niệm tâm.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.

Con chào thầy ạ!

Thưa thầy cuộc đời không có gì ngoài dòng chảy bất tận của tâm thức! Mỗi sự kiện đến tâm ta thế nào! Nghịch cảnh bất ngờ làm ta bối rối hay hoảng loạn, nhưng nhẫn nại, bình thản từ bên trong - mọi chuyện rồi cũng sẽ qua đi... Luôn có cách ổn thoả của riêng nó. Mình thấy gì, học gì nơi tâm mình là cốt lõi! Dường như không có gì khác ngoài sự nhận thức trong tâm ở đây và bây giờ!

Kính chúc thầy sức khoẻ ạ!

Phải. Tâm là chính nhưng cái thấy của tâm cũng toàn diện trên thực tại thân-thọ-tâm-pháp chứ không chỉ tâm thôi.

Trao đổi

Đăng nhập để cùng trao đổi về câu này.