Q: Con kính chào thầy ạ, <p Tuy con không gặp được thầy nhưng con mến mộ thầy lắm. Con đọc một câu kinh Phật nhưng khó hiểu quá mong thầy chỉ dạy ạ:<p "Con ta, vợ ta, tài sản ta. Người ngu nghĩ vậy nhưng mà có chi. Đến thân còn chẳng ra gì. Con đâu, vợ đâu, tài sản đâu?"<p Con đọc thấy hay mà không hiểu được ý câu thơ này nói về điều gì ạ. Cám ơn thầy ạ.<p

Đó là câu kệ Pháp Cú 62: "Con tôi, tài sản của tôi" Người ngu nghĩ vậy, than ôi khổ sầu! Ta còn chẳng phải ta đâu Huống chi tài sản, con đâu có gì? Bài kệ này nói tính chất vô ngã của vạn pháp, chỉ tại chấp có ta, của ta và tự ngã mà khổ thôi. Điều này con không nên hiểu theo lý trí, mà cần phải chiêm nghiệm cuộc sống mới thấy ra.

Q: Kính thưa Thầy. Hôm trước con có hỏi Thầy về tâm ganh tỵ. Thầy có khuyên con nên trở về trọn vẹn với tâm ganh tỵ là sao thưa thầy? Vì mỗi lần thấy người đó được sự thương yêu và quan tâm hơn là tâm con khởi lên sự ganh tỵ, nó nhanh lắm Thầy ạ! Tâm con có cảm giác buồn, thân con khó chịu. Con có dùng như lý tác ý nhưng không thành công. Trong tâm con giữa thiện và bất thiện như muốn tranh giành nhau.<p Con kính mong Thầy từ bi chỉ dạy con cụ thể hơn. Con cám ơn Thầy.

Khi ganh tị là con đã để tâm hướng ra đối tượng bên ngoài, rồi sau đó con lại cố gắng hướng về tâm ganh tị như một đối tượng khác để loại bỏ nó, do đó tâm con không trọn vẹn với thực tại mà luôn xem mọi sự như đối tượng để chọn lựa: thích hay ghét, lấy hay bỏ... nghĩa là con luôn phân đôi ngã với pháp để đối lập hay thỏa hiệp với nhau. Đó chính là thiết lập mối quan hệ giữa ngã với pháp. Mối quan hệ này dựa trên sự phân biệt nhị nguyên của cái ta ảo tưởng nên nó đánh mất tính trọn vẹn trong sự tương giao vốn bất nhị của pháp. Trở về trọn vẹn trong sáng ngay nơi ganh tị để cảm nhận từ bên trong chính nó chứ không phải cái ta đứng ra ngoài để đối kháng hay kiểm duyệt ganh tị. Khi con hướng tâm đến đối tượng của lòng ganh tị thì ganh tị sẽ sinh khởi, và khi con trở về đối kháng lại ganh tị thì con vô tình bồi dưỡng nó bằng thức ăn có yếu tố sân, như vậy ganh tị ngày càng lớn hơn. Nhưng nếu lúc đó vắng bóng bản ngã thì chỉ còn lại trạng thái ganh tị trong tánh biết của tâm mà thôi, đó chính là sự trọn vẹn của thực tại, chỉ có hiện trạng đang là không có phân chia ngã và pháp . Trong tánh biết, ganh tị chỉ là ảo do bản ngã dựng lên nên nó tự tan biến mà không cần đối kháng hay kiểm duyệt của cái ta ý chí. Đó chính là sự trọn vẹn của thực tại. .

Q: Thầy ơi, mấy hôm nay con bị vướng mắc vào ý niệm vô ngã, sống làm sao để vô ngã. Rồi con chiếu vào mọi hành động, hành động nào có "ngã" thì con dừng lại. Nó làm con mất hết động lực làm việc.<p Rồi con chợt phát hiện ra 1 điều thầy ạ, đó là việc mình cứ suy nghĩ làm sao sống vô ngã đó chính là ý niệm của cái ngã rồi. Vô ngã chỉ có thể THẤY được khi ta sáng suốt, định tĩnh, trong lành. Chứ không thể ta tự quyết định xem hành động này là vô ngã hay hữu ngã được, vì như thế nó là hữu ngã rồi.<p Và con cũng hiểu 1 điều, là nếu trong tâm có mâu thuẫn, tức là mình chưa THẤY được, mà đã chưa THẤY thì nên tiếp tục trải nghiệm tiếp, khi nào thấy được thì nó sẽ thấy, chứ không thấy qua ý đồ được.<p Con cũng nhận ra rằng, cái mong muốn sống và tu tập để được giác ngộ cũng chính là mong muốn trói buộc mình, là mong muốn của cái ngã... và càng như vậy càng luẩn quẩn.<p Thôi thì, cứ làm những gì mình thấy cần làm, không có mong muốn loại trừ bản ngã nữa, nếu muốn hoàn thiện bản thân, muốn giúp người, muốn đạt được cái này cái kia... dù hữu ngã hay vô ngã thì cứ làm đi, rồi qua đó chiêm nghiệm. Từng bước từng bước học bài học thôi thầy nhỉ.<p Con nghĩ vậy có đúng không ạ, con xin thầy chỉ bảo con ạ. Con xin đảnh lễ thầy ạ.

Con nhận thức như vậy là đúng rồi. Chỉ quan sát và chiêm nghiệm các hoạt động của thân tâm, điều chỉnh đúng sai trên đó chứ đừng định danh hay đặt trước bất cứ một tiêu chí nào để học ra bài học của chính con.

Question 1

Con kính chào thầy ạ, <p Tuy con không gặp được thầy nhưng con mến mộ thầy lắm. Con đọc một câu kinh Phật nhưng khó hiểu quá mong thầy chỉ dạy ạ:<p "Con ta, vợ ta, tài sản ta. Người ngu nghĩ vậy nhưng mà có chi. Đến thân còn chẳng ra gì. Con đâu, vợ đâu, tài sản đâu?"<p Con đọc thấy hay mà không hiểu được ý câu thơ này nói về điều gì ạ. Cám ơn thầy ạ.<p

Accepted Answer

Đó là câu kệ Pháp Cú 62:

"Con tôi, tài sản của tôi"

Người ngu nghĩ vậy, than ôi khổ sầu!

Ta còn chẳng phải ta đâu

Huống chi tài sản, con đâu có gì?

Bài kệ này nói tính chất vô ngã của vạn pháp, chỉ tại chấp có ta, của ta và tự ngã mà khổ thôi. Điều này con không nên hiểu theo lý trí, mà cần phải chiêm nghiệm cuộc sống mới thấy ra.

Question 2

Kính thưa Thầy. Hôm trước con có hỏi Thầy về tâm ganh tỵ. Thầy có khuyên con nên trở về trọn vẹn với tâm ganh tỵ là sao thưa thầy? Vì mỗi lần thấy người đó được sự thương yêu và quan tâm hơn là tâm con khởi lên sự ganh tỵ, nó nhanh lắm Thầy ạ! Tâm con có cảm giác buồn, thân con khó chịu. Con có dùng như lý tác ý nhưng không thành công. Trong tâm con giữa thiện và bất thiện như muốn tranh giành nhau.

Con kính mong Thầy từ bi chỉ dạy con cụ thể hơn. Con cám ơn Thầy.

Accepted Answer

Khi ganh tị là con đã để tâm hướng ra đối tượng bên ngoài, rồi sau đó con lại cố gắng hướng về tâm ganh tị như một đối tượng khác để loại bỏ nó, do đó tâm con không trọn vẹn với thực tại mà luôn xem mọi sự như đối tượng để chọn lựa: thích hay ghét, lấy hay bỏ... nghĩa là con luôn phân đôi ngã với pháp để đối lập hay thỏa hiệp với nhau. Đó chính là thiết lập mối quan hệ giữa ngã với pháp. Mối quan hệ này dựa trên sự phân biệt nhị nguyên của cái ta ảo tưởng nên nó đánh mất tính trọn vẹn trong sự tương giao vốn bất nhị của pháp.

Trở về trọn vẹn trong sáng ngay nơi ganh tị để cảm nhận từ bên trong chính nó chứ không phải cái ta đứng ra ngoài để đối kháng hay kiểm duyệt ganh tị. Khi con hướng tâm đến đối tượng của lòng ganh tị thì ganh tị sẽ sinh khởi, và khi con trở về đối kháng lại ganh tị thì con vô tình bồi dưỡng nó bằng thức ăn có yếu tố sân, như vậy ganh tị ngày càng lớn hơn. Nhưng nếu lúc đó vắng bóng bản ngã thì chỉ còn lại trạng thái ganh tị trong tánh biết của tâm mà thôi, đó chính là sự trọn vẹn của thực tại, chỉ có hiện trạng đang là không có phân chia ngã và pháp . Trong tánh biết, ganh tị chỉ là ảo do bản ngã dựng lên nên nó tự tan biến mà không cần đối kháng hay kiểm duyệt của cái ta ý chí. Đó chính là sự trọn vẹn của thực tại.

.

Question 3

Thầy ơi, mấy hôm nay con bị vướng mắc vào ý niệm vô ngã, sống làm sao để vô ngã. Rồi con chiếu vào mọi hành động, hành động nào có "ngã" thì con dừng lại. Nó làm con mất hết động lực làm việc.

Rồi con chợt phát hiện ra 1 điều thầy ạ, đó là việc mình cứ suy nghĩ làm sao sống vô ngã đó chính là ý niệm của cái ngã rồi. Vô ngã chỉ có thể THẤY được khi ta sáng suốt, định tĩnh, trong lành. Chứ không thể ta tự quyết định xem hành động này là vô ngã hay hữu ngã được, vì như thế nó là hữu ngã rồi.

Và con cũng hiểu 1 điều, là nếu trong tâm có mâu thuẫn, tức là mình chưa THẤY được, mà đã chưa THẤY thì nên tiếp tục trải nghiệm tiếp, khi nào thấy được thì nó sẽ thấy, chứ không thấy qua ý đồ được.

Con cũng nhận ra rằng, cái mong muốn sống và tu tập để được giác ngộ cũng chính là mong muốn trói buộc mình, là mong muốn của cái ngã... và càng như vậy càng luẩn quẩn.

Thôi thì, cứ làm những gì mình thấy cần làm, không có mong muốn loại trừ bản ngã nữa, nếu muốn hoàn thiện bản thân, muốn giúp người, muốn đạt được cái này cái kia... dù hữu ngã hay vô ngã thì cứ làm đi, rồi qua đó chiêm nghiệm. Từng bước từng bước học bài học thôi thầy nhỉ.

Con nghĩ vậy có đúng không ạ, con xin thầy chỉ bảo con ạ. Con xin đảnh lễ thầy ạ.

Accepted Answer

Con nhận thức như vậy là đúng rồi. Chỉ quan sát và chiêm nghiệm các hoạt động của thân tâm, điều chỉnh đúng sai trên đó chứ đừng định danh hay đặt trước bất cứ một tiêu chí nào để học ra bài học của chính con.